De invoering van digitale identiteiten in Duitsland krijgt steeds meer vorm: op 15 oktober 2026 heeft de Duitse Bondsdag de wet op digitale identiteiten (DIdG) aangenomen. Deze wet vormt een aanvulling op het Europese eIDAS-rechtskader aan met nationale regelingen en schept daarmee belangrijke voorwaarden voor de Duitse EUDI-wallet. De overheidsapplicatie draagt de naam d-you. De lancering staat gepland voor 2 januari 2027.
Voor bedrijven rijst hierdoor een praktische vraag: hoe kunnen digitale identiteitsbewijzen in de toekomst worden geïntegreerd in bestaande onboarding-, contract- en administratieve processen?
Als lanceringspartner begeleidt sproof de introductie van d-you en onderzoekt hoe de wallet in bedrijfsprocessen kan worden geïntegreerd. Daarbij is het van cruciaal belang dat een digitaal bewijs een bruikbaar onderdeel wordt van een doorlopend proces.
Wat is de wet op digitale identiteiten (DIdG)?
Met de herziene eIDAS-verordening – vaak aangeduid als eIDAS 2.0 – heeft de EU het kader voor Europese digitale identiteiten uitgebreid. De EUDI-wallet moet het mogelijk maken om identiteitsgegevens en andere digitale bewijsstukken op de smartphone te beheren en te gebruiken bij zowel openbare als particuliere diensten.
De DIdG vormt een aanvulling op dit rechtstreeks toepasselijke Europese rechtskader voor Duitsland. De wet regelt met name de nationale bevoegdheden, het toezicht en de bevoegdheden van de autoriteiten met betrekking tot de wallet.
Drie begrippen helpen bij het in kaart brengen:
| Term | Verklaring | Betekenis voor uw bedrijf |
| eIDAS (elektronische identificatie, authenticatie en vertrouwensdiensten) | Wettelijk EU-regelgevingskader voor elektronische identificatie en vertrouwensdiensten | Stelt de bindende spelregels en rechtszekerheid voor de gehele digitale markt vast |
| EUDI-Wallet (European Digital Identity Wallet; in het Nederlands: Europese digitale portemonnee voor digitale identiteit) | EU-brede norm voor digitale identiteiten en bewijsstukken – het directe gevolg van de eIDAS 2.0-hervorming | Bepaalt het kader waaraan alle systemen in de EU zich moeten houden |
| d-you | Officiële Duitse wallet-app (lancering: 2 januari 2027) | De concrete toepassing waarmee Duitse eindklanten als eerste aan de slag zullen gaan |
| PID (persoonsgegevens) | Digitale identiteitskaart | De basisbouwsteen voor identificatie, registratie van nieuwe klanten en het openen van een rekening |
| EAA (Elektronische attestering van kenmerken) | Juridisch bindende digitale bewijzen van kenmerken (bijv. leeftijd, beroepsdiploma, rijbewijs) die door betrouwbare bronnen zijn gewaarmerkt | Ze maken het mogelijk om specifieke feiten te verifiëren zonder de volledige identiteit te hoeven onthullen (selectieve openbaarmaking – bijvoorbeeld ‘meerderjarig’ in plaats van de exacte geboortedatum) |
| Uitgever (uitgever) | Organisatie die digitale certificaten afgeeft, bijvoorbeeld een overheidsinstantie of een universiteit | Uw bedrijf kan bewijsstukken van erkende exposanten controleren of zelf bewijsstukken voor anderen verstrekken |
| Vertrouwende partij (vertrouwende partij) | Bedrijven of overheidsinstanties die digitale identiteitsgegevens en bewijsstukken opvragen, controleren en gebruiken voor hun diensten | Uw bedrijf vervult deze rol wanneer het bewijsstukken uit de EUDI-Wallet accepteert – bijvoorbeeld voor identiteits- of leeftijdsverificatie |
| Sandbox (testomgeving) | Een afgeschermde omgeving waarin digitale toepassingen en interfaces onder gecontroleerde omstandigheden kunnen worden getest | Hiermee kan uw bedrijf de integratie van de EUDI-wallet en concrete toepassingsscenario’s testen voordat deze in de productieve omgeving worden ingezet |
| Interoperabiliteit | Het vermogen van verschillende systemen om met elkaar te communiceren en digitale documenten uit te wisselen en te gebruiken | Maakt het mogelijk om wallets en bewijzen te gebruiken over de grenzen van landen en aanbieders heen. |
Wat kunnen burgers met d-you doen?
De wallet is bedoeld om het gemakkelijker te maken om persoonlijke gegevens, kwalificaties en bevoegdheden digitaal aan te tonen. Gebruikers bepalen daarbij zelf welke bewijsstukken ze opslaan en welke informatie ze delen. Het gebruik van d-you moet vrijwillig en gratis zijn.
Voor de geplande start op 2 januari 2027 zijn de eerste demonstraties en toepassingen voorzien. Verdere functies en diensten zullen geleidelijk worden toegevoegd. De startdatum betekent daarom niet dat alle denkbare toepassingen dan al beschikbaar zullen zijn.
Wat verandert er voor bedrijven?
Voor bedrijven biedt de EUDI-Wallet de mogelijkheid om identiteitsgegevens en autorisaties rechtstreeks digitaal te ontvangen en in hun processen te integreren.
Dit kan bijvoorbeeld van belang zijn wanneer een bedrijf nieuwe klanten identificeert, een hogeschool de gegevens van sollicitanten controleert of wanneer een contract een betrouwbare koppeling aan de ondertekenaar vereist.
Het nut hangt af van het betreffende proces:
- Minder overgangen tussen verschillende media: informatie hoeft minder vaak uit documenten te worden overgenomen of via afzonderlijke kanalen achteraf te worden verstrekt.
- Gerichtere gegevensopvragingen: bedrijven kunnen hun processen zo inrichten dat ze alleen de gegevens opvragen die voor een specifiek doel nodig zijn.
- Eenvoudigere grensoverschrijdende processen: het gemeenschappelijke Europese kader moet het gebruik van digitale identiteiten over de nationale grenzen heen vergemakkelijken.
Deze voordelen komen echter pas tot uiting als de implementatie op de juiste manier plaatsvindt. Een digitaal ingediend bewijsstuk moet worden gecontroleerd, aan het juiste dossier worden toegewezen en in het daaropvolgende systeem worden verwerkt. Ook de vaktechnische en wettelijke vereisten van het betreffende gebruiksscenario blijven van belang.
Moeten bedrijven de EUDI-wallet accepteren?
eIDAS schrijft voor bepaalde diensten de verplichting voor om de EUDI-wallet te accepteren. Voor particuliere aanbieders hangt het onder andere af van de vraag of zij op grond van wettelijke of contractuele voorschriften een sterke gebruikersauthenticatie moeten eisen voor online-identificatie. De regeling noemt verschillende sectoren, waaronder het bankwezen, de gezondheidszorg, het onderwijs en de telecommunicatie. Voor micro- en kleine ondernemingen gelden uitzonderingen; voor zeer grote onlineplatforms gelden aparte bepalingen.
Bedrijven zouden daarom moeten nagaan welke van hun concrete diensten hierdoor worden beïnvloed en welke termijnen daarvoor gelden. Een algemene uitspraak op basis van de sector alleen schiet tekort.
Los van een wettelijke verplichting kan het zinvol zijn om de wallet al in een vroeg stadium in te richten als extra identificatiemethode.
Wat is het verband tussen een wallet en een digitale handtekening?
De EUDI-wallet is ook van belang voor digitale contractprocessen. Het wettelijk kader schrijft voor dat wallets gekwalificeerde elektronische handtekeningen en zegels moeten ondersteunen.
Voor de implementatie binnen de organisatie moeten de afzonderlijke stappen op elkaar aansluiten: het identificeren van een persoon, het eventueel controleren van diens bevoegdheid, het ondertekenen van het document en de daaropvolgende validatie.
Een succesvolle identificatie op zich betekent nog niet dat het ondertekeningsproces is afgerond. Welke functies op dat moment daadwerkelijk kunnen worden gebruikt, hangt af van het beschikbare wallet-aanbod, de gekoppelde vertrouwensdiensten en de concrete integratie.
Wat moeten bedrijven nu alvast regelen?
Een zinvolle eerste stap begint bij de eigen processen:
- Toepassingsvoorbeelden selecteren: Waar worden tegenwoordig identiteiten, leeftijdsgegevens, kwalificaties of volmachten gecontroleerd?
- De gegevensbehoefte vaststellen: welke informatie is daadwerkelijk nodig en hoe wordt deze vervolgens verwerkt?
- Integratie plannen: hoe worden geverifieerde gegevens in bestaande onboarding-, contract- of administratiesystemen opgenomen?
- Proefprocessen testen: werken de gegevensoverdracht, controle en verdere verwerking ook in de praktijk?
- Zorg voor alternatieve toegangswijzen: hoe kunnen mensen hetzelfde proces doorlopen als ze geen wallet gebruiken?
Een duidelijk afgebakend gebruiksscenario met meetbare doelstellingen is hiervoor bijzonder geschikt – bijvoorbeeld minder handmatig nabewerking of een kortere verwerkingstijd.
Hoe de invoering werd begeleid
sproof is een van de lanceringspartners van d-you en brengt ervaring mee op het gebied van digitale identiteits- en ondertekeningsprocessen. De focus ligt op de koppeling tussen de door de overheid beheerde wallet-infrastructuur en de systemen waarmee organisaties dagelijks werken.
Een voorbeeld hiervan is de samenwerking met de Paracelsus Medizinische Privatuniversität (PMU). Samen worden grensoverschrijdende processen getest en wordt onder reële omstandigheden onderzocht hoe digitale bewijsstukken kunnen worden geïntegreerd.
Met sproof ident en de sproof eID Hub helpt sproof organisaties om digitale identificatieprocedures in bestaande processen te integreren en de aansluiting op toekomstige EUDI-wallets voor te bereiden. Daarbij kunnen identiteitscontrole en de daaropvolgende ondertekeningsstappen als één geheel worden beschouwd – vanaf het eerste contact tot aan het ondertekende document.
Voor bedrijven is dit een goed moment om geschikte applicaties te selecteren, integratiekwesties op te lossen en de eerste processen te testen. Wie dit voorbereidende werk verricht, kan nieuwe wallet-functies doelgericht inzetten zodra ze beschikbaar zijn.
Hoe past de EUDI-wallet in uw bestaande processen?
Samen met sproof brengt u geschikte toepassingsgevallen in kaart en bereidt u de integratie in uw identiteits- en ondertekeningsprocessen voor.
-
+–Was ist der Unterschied zwischen d-you und der EUDI-Wallet?d-you ist die deutsche staatliche Umsetzung der EUDI-Wallet. Es gibt keine einzige gemeinsame EU-App: Die Mitgliedstaaten stellen eigene Lösungen bereit,… meer
d-you ist die deutsche staatliche Umsetzung der EUDI-Wallet. Es gibt keine einzige gemeinsame EU-App: Die Mitgliedstaaten stellen eigene Lösungen bereit, die auf gemeinsamen europäischen Standards basieren. d-you ist der Name der von der deutschen Bundesregierung entwickelten Wallet-App. Sie soll diese europäischen Vorgaben in Deutschland umsetzen und grenzüberschreitend nutzbar sein. Mehr über d-you →
-
+–Müssen Unternehmen jede europäische EUDI-Wallet unterstützen oder reicht d-you?Für Unternehmen, die einer gesetzlichen Akzeptanzpflicht unterliegen, reicht die Unterstützung von d-you allein nicht aus. Sie müssen für die betreffenden… meer
Für Unternehmen, die einer gesetzlichen Akzeptanzpflicht unterliegen, reicht die Unterstützung von d-you allein nicht aus. Sie müssen für die betreffenden Dienste auch EUDI-Wallets aus anderen EU-Mitgliedstaaten akzeptieren, die den Anforderungen der eIDAS-Verordnung entsprechen. Die Pflicht bezieht sich somit auf das europäische Wallet-System, nicht auf eine einzelne nationale App. Gemeinsame technische Standards sollen die grenzüberschreitende Nutzung ermöglichen und die Integration erleichtern. Eine allgemeine Pflicht für sämtliche Unternehmen besteht jedoch nicht. Mit sproof Ident können Unternehmen alle EUDI-Wallets über eine zentrale Schnittstelle in ihre bestehenden Prozesse integrieren.
-
+–Wie können Unternehmen d-you in bestehende Prozesse integrieren?Unternehmen können d-you über standardisierte Schnittstellen an ihre bestehenden Onboarding-, Kundenportal- oder Vertragsprozesse anbinden. Dafür müssen sie sich als sogenannte… meer
Unternehmen können d-you über standardisierte Schnittstellen an ihre bestehenden Onboarding-, Kundenportal- oder Vertragsprozesse anbinden. Dafür müssen sie sich als sogenannte Relying Party registrieren und festlegen, welche Daten sie für welchen Zweck abfragen möchten. Ein Integrationsdienst wie sproof Ident kann die technische Anbindung übernehmen und den Zugang zu verschiedenen EUDI-Wallets über eine zentrale Schnittstelle ermöglichen.
-
+–Ersetzt d-you bestehende Identifizierungsverfahren wie VideoIdent?d-you soll eine zusätzliche Möglichkeit zur digitalen Identifizierung bieten. Ob sie VideoIdent in einem konkreten Prozess ersetzen kann, hängt von… meer
d-you soll eine zusätzliche Möglichkeit zur digitalen Identifizierung bieten. Ob sie VideoIdent in einem konkreten Prozess ersetzen kann, hängt von den gesetzlichen Anforderungen und den verfügbaren Funktionen und Nachweisen ab. Bestehende Verfahren bleiben insbesondere für Personen relevant, die keine EUDI-Wallet nutzen möchten oder können.
-
+–Müssen Unternehmen zum Start von d-you bereits angebunden sein?Der Start von d-you bedeutet nicht automatisch eine allgemeine Anschlusspflicht für alle Unternehmen. Ob und wann eine Akzeptanzpflicht besteht, hängt… meer
Der Start von d-you bedeutet nicht automatisch eine allgemeine Anschlusspflicht für alle Unternehmen. Ob und wann eine Akzeptanzpflicht besteht, hängt vom konkreten Dienst und den geltenden Vorgaben ab. Unternehmen sollten ihre betroffenen Prozesse und die jeweiligen Fristen frühzeitig prüfen.
-
+–Wofür können Unternehmen d-you nutzen?Unternehmen sollen mit d-you die Identität ihrer Kund:innen digital prüfen und verifizierte Nachweise anfordern können – beispielsweise zur Volljährigkeit. Das… meer
Unternehmen sollen mit d-you die Identität ihrer Kund:innen digital prüfen und verifizierte Nachweise anfordern können – beispielsweise zur Volljährigkeit. Das kann die Registrierung, das Onboarding oder die Vorbereitung eines Vertragsabschlusses vereinfachen und manuelle Prüfungen reduzieren. Nutzer geben die benötigten Daten gezielt frei. Welche Anwendungen konkret möglich sind, hängt von den verfügbaren Nachweisen und dem schrittweisen Ausbau der Wallet ab. Besprechen Sie mit uns Ihren Anwendungsfall →
-
+–Können mit d-you auch rechtsgültige elektronische Signaturen erstellt werden?Ja, die Unterstützung qualifizierter elektronischer Signaturen (QES) ist für d-you vorgesehen. Eine QES hat nach der eIDAS-Verordnung EU-weit die gleiche… meer
Ja, die Unterstützung qualifizierter elektronischer Signaturen (QES) ist für d-you vorgesehen. Eine QES hat nach der eIDAS-Verordnung EU-weit die gleiche Rechtswirkung wie eine handschriftliche Unterschrift. Die Signaturfunktion soll im Zuge des weiteren Ausbaus hinzukommen und ist daher nicht automatisch bereits zum Start verfügbar.
